İsrail güçleri, işgal altındaki Batı Şeria'da geniş kapsamlı bir askeri operasyon başlattı. Filistin Sağlık Bakanlığı'na göre, operasyonun ilk saatlerinde en az 10 Filistinli hayatını kaybetti, onlarca kişi yaralandı. İsrail ordusu, operasyonun "terör altyapısını hedef aldığını" öne sürerken, bölgedeki insan hakları örgütleri infaz iddialarını araştırıyor.
Operasyonun Ayrıntıları ve Can Kaybı
İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), gece yarısı başlattığı operasyonla Cenin, Nablus ve Ramallah'ta çok sayıda noktaya eşzamanlı baskın düzenledi. Filistin kaynaklarına göre, Cenin mülteci kampında çıkan çatışmalarda 6 kişi öldü, Nablus'ta 3, Ramallah'ta ise 1 kişi hayatını kaybetti. Yaralılar arasında durumu ağır olanların bulunduğu ve hastanelerde kan bağışı çağrısı yapıldığı belirtildi.
İsrail ordusu, operasyon kapsamında "arananlar listesinde" olduğu iddia edilen iki üst düzey Filistinli militanın "etkisiz hale getirildiğini" açıkladı. Ancak Filistin Yönetimi, öldürülenlerin arasında sivil olduğunu savunarak uluslararası toplumu acil müdahaleye çağırdı. Bölgeden gelen görüntülerde, İsrail buldozerlerinin bazı yolları kapattığı ve evlere baskın düzenlediği görülüyor.
Filistin ve İsrail'den Açıklamalar
Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, yaptığı yazılı açıklamada operasyonu "savaş suçu" olarak nitelendirdi ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'ni acil toplantıya çağırdı. Abbas, "İşgalci güçlerin masum Filistinlilere yönelik infazları, uluslararası hukukun açık ihlalidir. Dünya sessiz kalamaz" dedi.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise operasyonun "kendini savunma" olduğunu belirterek, "İsrail vatandaşlarının güvenliği için teröre karşı mücadelemiz kararlılıkla sürecek. Hiçbir terörist dokunulmaz değildir" ifadelerini kullandı. İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant da operasyonun "İran destekli militanlara" yönelik olduğunu öne sürdü.
Uluslararası Tepkiler ve Endişeler
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, taraflara itidal çağrısı yaparak "sivillerin korunması" gerektiğini vurguladı. Avrupa Birliği Dış İlişkiler Temsilcisi Josep Borrell, "Batı Şeria'daki şiddet döngüsü derhal durdurulmalı. İnfaz iddiaları bağımsız olarak soruşturulmalı" açıklamasında bulundu.
Türkiye Dışişleri Bakanlığı, yaptığı açıklamada operasyonu kınayarak, "İsrail'in işgal altındaki topraklarda gerçekleştirdiği orantısız güç kullanımı ve infazlar, bölgesel barışı tehlikeye atıyor. Uluslararası toplum, Filistin halkının korunması için harekete geçmelidir" dedi. Birçok ülke de İsrail büyükelçilerini çağırarak protesto etti.
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği, operasyonda "olası insan hakları ihlalleri" konusunda derhal soruşturma başlatılması çağrısı yaptı. Örgüt, son altı ayda Batı Şeria'da öldürülen Filistinli sayısının 200'ü aştığını ve bunun son yılların en yüksek rakamı olduğunu bildirdi.
Batı Şeria'da Artan Şiddet ve Arka Plan
Batı Şeria, 2023 yılı başından bu yana artan bir şiddet dalgasına tanık oluyor. İsrail'in yerleşim birimlerini genişletme politikası ve Filistinli grupların silahlı eylemleri, bölgede gerginliği sürekli körüklüyor. Son aylarda Cenin ve Nablus'ta düzenlenen operasyonlarda yüzlerce kişi gözaltına alındı, onlarca kişi öldü.
Uluslararası Kriz Grubu'nun raporuna göre, 2024'ün ilk yarısında Batı Şeria'da 150'den fazla Filistinli İsrail güçleri tarafından öldürüldü. Aynı dönemde 20'den fazla İsrailli de saldırılarda hayatını kaybetti. Bu durum, bölgede üçüncü intifada endişelerini güçlendiriyor.
Filistin Yönetimi, ekonomik olarak da zor durumda. İsrail'in vergi gelirlerini askıya alması ve uluslararası yardımların azalması, Ramallah yönetimini köşeye sıkıştırmış durumda. Bu da halk nezdinde Filistin Yönetimi'ne olan güveni azaltıyor.
Uzmanlar, İsrail'in operasyonlarının uzun vadede güvenlik sağlamadığını, aksine radikalleşmeyi artırdığını belirtiyor. Bölgede kalıcı barış için iki devletli çözümün yeniden canlandırılması gerektiği vurgulanıyor. Ancak mevcut koşullarda taraflar arasında diyalog zemininin yokluğu, şiddetin daha da tırmanmasına yol açabilir.
Batı Şeria'daki son gelişmeler, İsrail'in Gazze'ye yönelik operasyonlarının gölgesinde yaşanıyor. Gazze'de aylardır süren çatışmalar, Batı Şeria'yı da ateşe atmış durumda. Uluslararası toplumun etkisiz kalması, bölgede daha geniş çaplı bir çatışmanın habercisi olabilir. Önümüzdeki günlerde operasyonun seyri ve uluslararası tepkilerin boyutu, bölgenin geleceğini belirleyecek.
