Yeni bir uluslararası anket, Avrupa kamuoyunda Amerika Birleşik Devletleri'ne olan güvenin tarihi bir düşüş yaşadığını gösteriyor. 15 Avrupa ülkesinde gerçekleştirilen kapsamlı araştırmaya göre, katılımcıların sadece yüzde 10'u ABD'yi bir müttefik olarak tanımlıyor. Bu oran, Soğuk Savaş sonrası dönemde kaydedilen en düşük seviye olarak dikkat çekiyor. Anket, özellikle NATO'nun geleceği ve Avrupa'nın kendi güvenlik yapılanmasına yönelik tartışmaları yeniden alevlendirdi.
Avrupa'nın ABD'ye Güveni Sarsıldı
Avrupa Dış İlişkiler Konseyi (ECFR) tarafından yayımlanan araştırma, Almanya, Fransa, İtalya, İspanya, Polonya ve İsveç gibi ülkeleri kapsıyor. Ankete katılanların yüzde 45'i ABD'yi artık bir ortak olarak görmediklerini, yüzde 30'u ise ABD'yi rakip olarak nitelendirdi. Özellikle genç yaş gruplarında ABD karşıtı tutumun daha belirgin olduğu görülüyor. 18-35 yaş arası katılımcıların sadece yüzde 7'si ABD'yi müttefik olarak tanımlarken, yüzde 40'tan fazlası ABD'yi bir tehdit olarak değerlendiriyor.
Güvenlik Garantisi Sorgulanıyor
Anketin en çarpıcı sonuçlarından biri, Avrupalıların yalnızca yüzde 15'inin ABD'nin askeri güvenlik garantisine güvendiğini belirtmesi oldu. Bu durum, özellikle Ukrayna savaşı sonrası ABD'nin Avrupa'ya yönelik taahhütlerinin sorgulanmasına neden oldu. ECFR politika direktörü Mark Leonard, "Avrupa, ABD'nin kendi güvenliğini sağlama konusundaki kararlılığına artık inanmıyor. Bu, transatlantik ilişkilerde bir dönüm noktasıdır" ifadelerini kullandı.
Ekonomik Boyut: Avrupa Daha Bağımsız Olmalı
Araştırma, güvenlik endişelerinin yanı sıra ekonomik bağımlılığın da sorgulandığını ortaya koydu. Katılımcıların yüzde 60'ı, AB'nin savunma harcamalarını artırarak kendi ordusunu kurması gerektiğini düşünüyor. Özellikle Almanya ve Fransa'da bu oran daha yüksek. Ekonomistler, Avrupa'nın savunma sanayiinde dışa bağımlılığı azaltmasının uzun vadede maliyetleri düşüreceğini ve istihdam yaratacağını belirtiyor.
Tarihsel Bağlam ve Gelecek
Soğuk Savaş döneminde Avrupa'nın büyük kısmı ABD'nin nükleer şemsiyesi altında güvenlik buluyordu. 1990'larda ve 2000'lerde ortak terörle mücadele operasyonları ilişkileri canlı tuttu. Ancak son yıllarda ABD'nin tek taraflı kararları, Trump döneminde NATO'ya yönelik eleştiriler ve Biden yönetiminin Afganistan'dan çekilme süreci güveni zedeledi. Uzmanlar, bu anket sonuçlarının Avrupa'nın kendi savunma mekanizmasını oluşturması yönündeki siyasi iradeyi güçlendireceğini öngörüyor.
