Türkiye ile Mısır arasında son haftalarda art arda gerçekleştirilen ortak askeri tatbikatlar ve iki ülke arasındaki diplomatik yakınlaşma, Yunanistan'ı harekete geçirdi. Atina yönetimi, Doğu Akdeniz'deki nüfuzunu korumak amacıyla İsrail ile askeri işbirliğini öne çıkaran yeni bir adım attı. İki ülke arasında planlanan ortak deniz tatbikatı, bölgedeki dengeleri yeniden şekillendirecek bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
Yunanistan-İsrail ittifakı güçleniyor
Yunanistan Savunma Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, İsrail Deniz Kuvvetleri ile müşterek bir tatbikat düzenleneceği duyuruldu. “Akdeniz Yıldızı” adı verilen tatbikatın, önümüzdeki hafta Girit adası açıklarında gerçekleştirilmesi planlanıyor. Açıklamada, tatbikatın amacının “deniz güvenliği, arama-kurtarma ve terörle mücadele alanında işbirliğini geliştirmek” olduğu belirtildi. Ancak analistler, bu hamlenin Türkiye-Mısır yakınlaşmasına bir yanıt niteliği taşıdığını vurguluyor.
Yunanistan ve İsrail arasındaki askeri ilişkiler, özellikle 2010'lı yılların ikinci yarısından itibaren hızla derinleşti. İki ülke, Kıbrıs Rum Kesimi ile birlikte Doğu Akdeniz'de enerji kaynaklarının paylaşımı konusunda ortak hareket ediyor. Türkiye'nin bölgedeki faaliyetleri ve Libya ile yaptığı deniz yetki alanı anlaşması, Atina ve Tel Aviv arasındaki işbirliğini daha da pekiştirdi.
Türkiye-Mısır yakınlaşması Atina'yı rahatsız etti
Ankara ile Kahire arasında son dönemde yaşanan yakınlaşma, Yunanistan'da endişeyle karşılandı. Türkiye ve Mısır, Doğu Akdeniz'de ortak çıkarlar doğrultusunda işbirliği yapma potansiyeli taşıyor. İki ülkenin donanmaları, geçtiğimiz ay “Doğu Akdeniz-2024” tatbikatını gerçekleştirdi. Bunun ardından hava kuvvetleri de ortak bir eğitim faaliyeti düzenledi. Bu gelişmeler, Yunanistan'ın bölgedeki yalnızlığını artırdı.
Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada, “Türkiye'nin son dönemde Mısır ile kurduğu yakın ilişkileri yakından takip ediyoruz. Bölgede istikrarın korunması için dengeleri gözetmek zorundayız” ifadelerini kullanmıştı. Miçotakis'in bu sözleri, Atina'nın hamlesinin arka planını ortaya koyuyor.
Uzmanlar, Yunanistan'ın İsrail ile tatbikatının, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki varlığına karşı bir caydırıcılık unsuru olarak tasarlandığını belirtiyor. Ancak bu hamlenin bölgede yeni bir gerilim dalgası yaratabileceği de ifade ediliyor. Türkiye, daha önce Yunanistan'ın benzer adımlarına misilleme olarak tatbikatlarını genişletmişti.
Doğu Akdeniz'de enerji denklemine yansımalar
Doğu Akdeniz'deki hidrokarbon rezervleri, bölge ülkeleri arasındaki rekabeti körüklemeye devam ediyor. İsrail, Mısır ve Yunanistan, Doğu Akdeniz Boru Hattı (EastMed) projesi kapsamında doğal gazın Avrupa'ya taşınması için işbirliği yapıyor. Türkiye ise bu projenin dışında tutuluyor. Ankara, kendi kıta sahanlığındaki kaynakları arama çalışmalarını sürdürüyor.
Yunanistan-İsrail tatbikatı, enerji alanındaki bu rekabetin askeri boyutunu da ortaya koyuyor. Uzmanlar, Türkiye'nin Mısır ile yakınlaşmasının, EastMed projesinin geleceğini etkileyebileceğini düşünüyor. Zira Mısır, Doğu Akdeniz'deki en büyük gaz üreticilerinden biri ve Türkiye ile ilişkilerini geliştirmesi, enerji denkleminde yeni bir sayfa açabilir.
Sonuç olarak, Yunanistan'ın İsrail ile askeri işbirliğini artırması, Doğu Akdeniz'deki ittifakların yeniden şekillendiğinin bir göstergesi. Türkiye-Mısır yakınlaşmasına karşılık olarak Atina'nın bu hamlesi, bölgede tansiyonun yükselmesine neden olabilir. Ancak tüm tarafların diyalog kanallarını açık tutması, olası bir çatışmanın önüne geçmek için kritik önem taşıyor.
