Akıllı televizyonlarda kullanıcıların silme imkanı olmayan ön yüklü uygulamalar, çocukların izlenme alışkanlıklarından ev içi konuşmalara kadar özel verileri topluyor. A Haber Editör Masası programında konuşan teknoloji uzmanı Alp Miraç Dilek, bu uygulamaların birer casus yazılım gibi çalıştığını ve Batılı şirketlerin bu yolla Türkiye'deki ailelerin mahremiyetini ihlal ettiğini öne sürdü. Konu, hem siber güvenlik hem de milli güvenlik açısından endişe yaratıyor.
Silinemeyen uygulamaların sırrı
Birçok akıllı TV modelinde, kullanıcı tarafından kaldırılamayan Netflix, YouTube, Google Play gibi uygulamalar bulunuyor. Bu uygulamalar, cihaz açıldığında arka planda çalışarak kullanıcı verilerini topluyor. Dilek, bu uygulamaların sadece izleme alışkanlıklarını değil, TV'ye bağlı mikrofon ve kameralar aracılığıyla ortamdaki sesleri ve görüntüleri de kaydedebildiğini belirtti. Özellikle çocuk odalarında bulunan akıllı TV'lerin, çocukların konuşmalarını, oyun seslerini ve hatta aile içi özel anları kaydederek yurtdışına aktardığı iddia ediliyor.
Batılı şirketlerin hedefi Türk aileleri mi?
Programda, bu verilerin reklam hedefleme için kullanıldığı ancak daha kötü senaryoların da olabileceği vurgulandı. Dilek, 'Batı'nın kirli eli evlatlarımızın üzerinde' ifadesini kullanarak, bu uygulamaların siyasi ve ticari casusluk amacı taşıyabileceğine dikkat çekti. Türkiye'deki ailelerin bilinçsizce bu ürünleri satın aldığını, oysa yerli alternatiflerin tercih edilmesi gerektiğini söyledi. A Haber yayınında, konuyla ilgili Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun (BTK) harekete geçmesi çağrısı yapıldı.
Ne yapılmalı?
Uzmanlar, akıllı TV ayarlarından mikrofon ve kamera erişimlerinin kapatılmasını, cihazın internete bağlı olmadığı durumlarda kullanılmasını ve mümkünse yerli markaların tercih edilmesini öneriyor. Ayrıca, çocukların bulunduğu ortamlarda akıllı TV kullanımı sınırlandırılmalı. Siber güvenlik firmaları, ön yüklü uygulamaların kaldırılması için bazı yöntemler geliştirse de, bu işlem cihaz garantisini geçersiz kılabiliyor. Türkiye'deki tüketici dernekleri de konuya ilişkin yasal düzenleme talep ediyor.
Akıllı TV'ler hayatımızı kolaylaştırsa da, beraberinde getirdiği mahremiyet riskleri göz ardı edilmemeli. Özellikle çocukların korunması için ailelerin bilinçlenmesi ve denetleyici kurumların daha sıkı önlemler alması gerekiyor. Bu durum, sadece bireysel değil, ulusal bir güvenlik meselesi olarak ele alınmalı.
