Muğla'nın Menteşe ilçesine bağlı Akçaova Mahallesi'nde, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 'yüzyılın konut projesi' olarak tanıttığı TOKİ konutlarında yaşayan vatandaşların evsel atık sularının, arıtma tesisinden geçtikten sonra tarım arazileri ve ormanlık alana deşarj edildiği iddiası bölgede büyük tepkiye yol açtı. Mahalle Muhtarı Turan Çakı, söz konusu deşarj nedeniyle bölgedeki doğal hayatın ve tarımsal üretimin ciddi şekilde tehdit altında olduğunu belirterek yetkililere seslendi.
Muhtar Çakı: 'Bu bir çevre felaketidir'
Akçaova Mahallesi Muhtarı Turan Çakı, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, TOKİ konutlarından kaynaklanan atık suların arıtma tesisinde yeterince temizlenmediğini ve bu suların doğrudan tarım arazileri ile ormanlık alana bırakıldığını öne sürdü. Çakı, "Bu durum bir çevre felaketidir. Atık sular, içerisindeki zararlı kimyasallar ve mikroorganizmalarla birlikte toprağa karışıyor, yer altı sularını kirletiyor. Bölgedeki çiftçilerimizin kullandığı sulama kanallarına kadar ulaşıyor. Bu sularla sulanan ürünler, insan sağlığını tehdit eder hale geliyor" dedi.
Muhtar Çakı, ayrıca deşarj edilen suların kötü kokusunun bölge sakinlerini de rahatsız ettiğini, özellikle yaz aylarında bu kokunun dayanılmaz boyutlara ulaştığını ifade etti. "Vatandaşlarımız pencere açamıyor, bahçelerinde oturamıyor. Bu durum ciddi bir sağlık sorununa da yol açabilir" diye konuştu.
Çevre aktivistlerinden tepki
Bölgedeki çevre aktivistleri de konuya tepki gösterdi. Muğla Çevre Platformu sözcülerinden Ayşe Yılmaz, "TOKİ gibi dev bir projenin çevreye bu kadar duyarsız olması kabul edilemez. Arıtma tesisinin kapasitesi ve işleyişi denetlenmeli, atık suların yeniden kullanımı veya güvenli şekilde bertarafı sağlanmalıdır. Aksi halde telafisi mümkün olmayan bir ekolojik yıkımla karşı karşıya kalacağız" dedi.
Yılmaz, ayrıca bu tür projelerde çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) raporlarının yeterince dikkate alınmadığını savunarak, "Yetkilileri derhal harekete geçmeye çağırıyoruz. Bölgedeki su kaynaklarının, tarım alanlarının ve ormanların korunması için acil önlemler alınmalı" ifadelerini kullandı.
TOKİ ve belediyeden açıklama bekleniyor
Olayın duyulmasının ardından TOKİ Başkanlığı ve Muğla Büyükşehir Belediyesi'nden henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Ancak konunun yakın zamanda gündeme gelmesi bekleniyor. Akçaova Mahalle Muhtarı Turan Çakı, konuyu Muğla Valiliği'ne ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na da taşıyacağını belirtti.
Öte yandan, bölge halkı, atık su sorununun çözülmemesi durumunda yasal yollara başvurma haklarını saklı tuttuklarını dile getiriyor. Mahalle sakinlerinden Hasan Demir, "Bizim derdimiz kimseyle kavga etmek değil. Ama burada çocuklarımız oynuyor, hayvanlarımız otluyor. Bu suyun zararını hepimiz görüyoruz. Yetkililer artık bizi duysun" diye konuştu.
Benzer vakalar ve çözüm önerileri
Muğla, doğal güzellikleri ve tarımsal zenginliğiyle bilinen bir bölge olarak dikkat çekiyor. Ancak son yıllarda artan nüfus ve yapılaşma, çevre sorunlarını da beraberinde getiriyor. Uzmanlar, atık su arıtma tesislerinin kapasitelerinin artırılması, teknolojilerinin güncellenmesi ve düzenli denetimlerin yapılması gerektiğini vurguluyor.
Çevre mühendisi Prof. Dr. Mehmet Öztürk, "Bu tür durumlarla sıkça karşılaşıyoruz. Özellikle yeni yerleşim alanlarında altyapı yetersiz kalabiliyor. Arıtma tesisleri, nüfus projeksiyonlarına göre planlanmalı ve işletme maliyetleri sürdürülebilir olmalı. Ayrıca, deşarj edilen suların tarımda kullanılması ancak ileri arıtma teknikleriyle mümkündür" dedi.
Akçaova'daki bu gelişme, TOKİ projelerinin çevresel etkileri konusundaki tartışmaları da yeniden gündeme getirdi. Uzmanlar, büyük ölçekli konut projelerinde çevre düzenlemelerinin titizlikle uygulanması gerektiğine dikkat çekiyor.