Uluslararası Telekomünikasyon Birliği'nin (ITU) Ankara'da gerçekleştirdiği küresel regülasyon zirvesinde kabul edilen yeni düzenleme, afet durumlarında internet hizmetini kesen işletmecilere ağır para cezaları öngörüyor. Zirveye 193 ülkeden 2 binden fazla temsilci katılırken, alınan kararlar küresel telekomünikasyon politikalarını şekillendirecek. Düzenleme, 2025 yılı başında yürürlüğe girecek.
Düzenlemenin ayrıntıları
ITU tarafından yapılan açıklamaya göre, afet anında internet erişimini kısıtlayan veya tamamen kesen operatörler, her bir ihlal için yıllık cirolarının yüzde 5'ine kadar idari para cezasıyla karşı karşıya kalacak. Ayrıca, kesintinin süresine bağlı olarak ceza miktarı artırılabilecek. Düzenleme kapsamında operatörlerin afet öncesinde yedek altyapı kurması ve düzenli tatbikat yapması da zorunlu hale getirildi.
Eleştiriler ve destek
Düzenleme, bazı sivil toplum kuruluşları tarafından "ifade özgürlüğünü kısıtlama bahanesi olarak kullanılabilir" gerekçesiyle eleştirilirken, hükümetler ve afet yönetimi uzmanlarından tam destek aldı. Türkiye Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) yetkilileri, uygulamanın ülkedeki deprem gibi büyük afetlerde iletişimin sürekliliğini sağlamayı hedeflediğini belirtti. Özellikle 2023'teki Kahramanmaraş depremlerinde yaşanan iletişim kesintilerinin bu kararda etkili olduğu ifade ediliyor.
ITU verilerine göre, dünya genelinde son 10 yılda meydana gelen afetlerin yüzde 40'ında internet erişiminde en az 24 saatlik kesinti yaşandı. Yeni düzenleme ile bu oranın ciddi oranda azaltılması hedefleniyor. Uzmanlar, yaptırımların caydırıcı olması için cezaların uygulanabilir ve adil olması gerektiğini vurguluyor.