Adana'nın Saimbeyli ilçesinde, 1200 rakımlı Obruk mevkisinde üzüm hasadının tamamlanmasının ardından geleneksel pekmez yapımına başlandı. Yaklaşık 300 kilo üzümün odun ateşinde ve meşe külü kullanılarak saatlerce kaynatıldığı üretim sürecinde, 50-60 kilo pekmez elde edilmesi hedefleniyor. Yüksek rakımda yetişen üzümlerden yapılan pekmez, kilosu 500 liradan alıcı buluyor. Bu zahmetli gelenek, bölge halkının geçim kaynağı olurken, aynı zamanda kültürel mirasın da yaşatılmasını sağlıyor.
Geleneksel Yöntemlerle 12 Saatlik Mesai
Saimbeyli ilçesine bağlı Obruk mevkisinde, üzüm bağlarında hasadın sona ermesiyle birlikte pekmez üretimi tüm hızıyla başladı. Yöre halkı, topladıkları üzümleri geleneksel yöntemlerle işleyerek pekmez elde ediyor. Büyük kazanlarda odun ateşinde kaynatılan üzüm suyu, meşe külü ile birlikte saatlerce pişiriliyor. Bu süreçte renk ve kıvam alan pekmez, dinlendirildikten sonra şişeleniyor. Üreticiler, yaklaşık 300 kilo üzümden 50-60 kilo pekmez elde ettiklerini belirtiyor. Bu da pekmezin ne kadar yoğun emek gerektirdiğini gözler önüne seriyor.
Pekmez yapımında kullanılan üzümler, bölgenin iklim ve toprak koşullarında yetişiyor. 1200 rakımlı Obruk mevkisi, üzümün olgunlaşması için ideal bir ortam sunuyor. Hasat edilen üzümler önce suları çıkarılmak üzere eziliyor, ardından büyük kazanlara alınarak kaynatılıyor. Kaynatma işlemi sırasında meşe külü eklenerek pekmezin rengi ve tadı zenginleştiriliyor. Odun ateşinde yavaş yavaş kaynayan pekmez, yaklaşık 12 saat süren bir mesai sonucu hazır hale geliyor.
Kilosu 500 Liradan Satılıyor
Geleneksel yöntemlerle üretilen pekmez, kilosu 500 liradan satışa sunuluyor. Yüksek fiyatına rağmen, doğal ve katkısız olması nedeniyle talep görüyor. Özellikle çevre illerden ve büyükşehirlerden gelen siparişler, üreticilerin yüzünü güldürüyor. Pekmezin fiyatının yüksek olmasının nedeni, üretim sürecinin tamamen el emeğine dayalı olması ve kullanılan üzümlerin kalitesi. Üreticiler, bir kazan pekmez için günlerce uğraş verdiklerini, bu nedenle fiyatın normal olduğunu ifade ediyor.
Saimbeyli'de pekmez üretimi, ailelerin geçim kaynağı olmasının yanı sıra bölge ekonomisine de katkı sağlıyor. Üreticiler, her yıl sonbahar aylarında başlayan pekmez mesaisinin kışa kadar sürdüğünü belirtiyor. Elde edilen pekmez, hem yerel pazarlarda hem de internet üzerinden satılıyor. Özellikle doğal ürünlere ilginin artması, geleneksel pekmeze olan talebi de artırıyor.
Kültürel Miras Olarak Pekmez Geleneği
Adana'nın Saimbeyli ilçesinde yüzyıllardır sürdürülen pekmez yapımı, sadece bir üretim faaliyeti değil, aynı zamanda kültürel bir miras. Kuşaktan kuşağa aktarılan bu gelenek, genç nesillerin de ilgisini çekiyor. Ancak, geleneksel yöntemlerin zorluğu ve şehirlere göç nedeniyle üretici sayısı her geçen yıl azalıyor. Yine de bölgede hala pekmez üretimine devam eden aileler, bu kültürü yaşatmanın gururunu taşıyor. Pekmez yapımı sırasında komşular bir araya gelerek yardımlaşma örneği sergiliyor, bu da sosyal dayanışmayı güçlendiriyor.
Uzmanlar, geleneksel gıda ürünlerinin korunmasının önemine dikkat çekiyor. Doğal ve katkısız ürünlere olan talebin artması, bu tür üretimlerin sürdürülebilirliğini destekliyor. Ancak, üreticilerin karşılaştığı zorluklar da göz ardı edilmemeli. Odun ateşinde saatler süren kaynatma işlemi, büyük bir emek ve sabır gerektiriyor. Bu nedenle pekmez fiyatının yüksek olması, aslında üreticinin emeğinin karşılığı olarak değerlendiriliyor.
Adana'nın Saimbeyli ilçesindeki pekmez üretimi, hem ekonomik hem de kültürel açıdan önemli bir değer. Yüksek rakımda yetişen üzümlerin odun ateşinde ve meşe külüyle işlenmesiyle elde edilen pekmez, kilosu 500 liradan satılarak üreticinin yüzünü güldürüyor. Bu gelenek, gelecek nesillere aktarılmaya devam ediyor.
