Adalet Bakanlığı, Bakan Akın Gürlek'in göreve başlamasının ardından geçen 6 aylık dönemde gerçekleştirilen faaliyetleri kapsayan bir rapor yayımladı. Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre, bu süreçte yargı hizmetlerinin etkinliğinin artırılması, yargılamaların hızlandırılması ve vatandaş memnuniyetinin yükseltilmesi hedefiyle çok sayıda proje hayata geçirildi. Söz konusu faaliyet raporu, Bakan Gürlek'in göreve geldiği günden bu yana yapılan çalışmaların sayısal verilerle desteklendiği ilk kapsamlı belge olma özelliği taşıyor.
Yargı Reformu Stratejisi kapsamında atılan adımlar
Rapora göre, Yargı Reformu Stratejisi çerçevesinde önemli yasal düzenlemeler hayata geçirildi. Bu kapsamda, ceza adalet sisteminin güçlendirilmesi amacıyla yeni infaz düzenlemeleri devreye alındı. Ayrıca, uzun tutukluluk sürelerinin azaltılması için adli kontrol tedbirlerinin etkinliği artırıldı. Bakanlık, 6 aylık süreçte 112 bin 345 dosyanın uzlaştırma kapsamında çözüme kavuşturulduğunu ve böylece mahkemelerin iş yükünün hafifletildiğini bildirdi.
Yargı hizmetlerinin dijitalleşmesi konusunda da önemli mesafe kat edildi. UYAP (Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi) üzerinden yürütülen işlemlerin sayısı bir önceki yıla göre %18 artış gösterdi. Vatandaşların dava dosyalarını online olarak takip edebilmesi, duruşma tarihlerini görebilmesi ve evrak sunabilmesi için yeni mobil uygulamalar geliştirildi. Bakanlık, bu uygulamalarla adliyelerdeki yoğunluğun azaltılmasının hedeflendiğini açıkladı.
Adli teşkilatın güçlendirilmesi ve personel alımları
Adalet Bakanlığı, 6 aylık dönemde adli teşkilatın güçlendirilmesi için önemli adımlar attı. Toplam 5 bin 120 yeni personel alımı gerçekleştirildi. Bu alımların 3 bin 200'ü hâkim ve savcı adayı, kalanı ise zabıt kâtibi, mübaşir ve diğer teknik personelden oluştu. Yeni personelin atamaları Türkiye genelinde iş yükü fazla olan adliyelere öncelikli olarak yapıldı.
Ayrıca, adliye binalarının fiziki koşullarının iyileştirilmesi kapsamında 14 ilde yeni adliye binasının temeli atıldı, 8 adliye binası ise hizmete açıldı. Bu yatırımlarla duruşma salonu sayısının 2 bin 500'e çıkarıldığı belirtildi. Bakanlık, engelli vatandaşların adliye hizmetlerine erişimini kolaylaştırmak için tüm yeni binalarda erişilebilirlik standartlarına uygun düzenlemeler yapıldığını da vurguladı.
İnsan hakları ve mağdur hakları alanındaki çalışmalar
Raporda, insan haklarının korunması ve mağdur haklarının güçlendirilmesine yönelik çalışmalara da geniş yer verildi. Bu kapsamda, mağdur destek birimlerinin sayısı 81 ilde 250'ye çıkarıldı. Mağdurlara yönelik psikolojik ve hukuki destek hizmetleri genişletildi. 6 aylık süreçte 45 bin 678 mağdur, bu birimlerden hizmet aldı. Ayrıca, kadına yönelik şiddetle mücadele kapsamında özel ihtisas mahkemelerinin sayısı artırıldı ve elektronik kelepçe uygulaması yaygınlaştırıldı.
Çocuk adalet sistemi alanında da reform niteliğinde adımlar atıldı. Çocuklara özel duruşma salonları ve çocuk dostu adliye uygulamaları hayata geçirildi. Çocukların ifade alma süreçlerinde uzman psikologların bulunması zorunlu hale getirildi. Bakanlık, bu sayede çocukların adli süreçlerde daha az travma yaşamasının amaçlandığını belirtti.
Eğitim ve uluslararası iş birlikleri
Adalet Bakanlığı, hâkim ve savcılara yönelik eğitim faaliyetlerine de hız verdi. Türkiye Adalet Akademisi tarafından düzenlenen eğitim programlarına 12 bin 500 hâkim ve savcı katıldı. Eğitimlerde özellikle dijital delil, siber suçlar, aile içi şiddet ve insan ticareti konularına odaklanıldı. Yurt dışında da çeşitli ülkelerle iş birliği protokolleri imzalandı; uluslararası hukuk alanında ortak çalışma grupları oluşturuldu.
Bakanlık, 6 aylık süreçte Avrupa Birliği ve Birleşmiş Milletler gibi uluslararası kuruluşlarla yürütülen projelerin de başarıyla devam ettiğini duyurdu. Yargıda etkinlik ve hesap verebilirlik konulu projeler kapsamında yeni pilot uygulamalar başlatıldı. Ayrıca, yabancı yargı mensuplarıyla deneyim paylaşımı toplantıları düzenlendi.
Vatandaş odaklı hizmet anlayışı
Adalet Bakanı Akın Gürlek, raporun sunumunda yaptığı konuşmada, "Adalet hizmetlerinin vatandaş odaklı, hızlı ve güvenilir olması için var gücümüzle çalışıyoruz. Son 6 ayda attığımız adımlar, yargıya olan güveni daha da pekiştirecektir." ifadelerini kullandı. Gürlek, önümüzdeki dönemde de yargı reformlarının kararlılıkla sürdürüleceğini ve vatandaş memnuniyetini esas alan yeni projelerin hayata geçirileceğini sözlerine ekledi.
Bakanlık, 6 aylık faaliyet raporunu kamuoyuyla şeffaf bir şekilde paylaşarak hesap verebilirlik ilkesine bağlılığını gösterdi. Raporun tamamına Adalet Bakanlığı'nın resmi internet sitesi üzerinden erişilebiliyor. Önümüzdeki günlerde raporun detaylarının iller bazında da açıklanması bekleniyor.
Adalet Bakanlığı'nın bu kapsamlı faaliyet raporu, yargı sisteminin daha etkin işlemesi ve vatandaşların adalete erişiminin kolaylaştırılması yönünde önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, özellikle dijitalleşme ve mağdur hakları alanındaki ilerlemelerin, Türk yargı sisteminin uluslararası standartlara yaklaşmasına katkı sağlayacağını belirtiyor. Ancak, reformların kalıcı etki yaratması için uygulamanın istikrarlı bir şekilde sürdürülmesi ve denetlenmesi gerektiği vurgulanıyor.
