ABD Dışişleri Bakanlığı, İran ile artan askeri ve siyasi gerilim nedeniyle Orta Doğu'daki 10 farklı ülkedeki büyükelçilikleri ve konsoloslukları aracılığıyla vatandaşlarına 'hazırlıklı olun' çağrısında bulundu. Washington yönetimi, bölgedeki güvenlik risklerinin arttığına dikkat çekerek, Amerikan vatandaşlarının acil durum planları yapmalarını ve seyahat uyarılarını takip etmelerini istedi. Uyarılar, özellikle İran sınırındaki ülkeler ve Körfez bölgesindeki ABD temsilciliklerinden peş peşe yapıldı.
10 Ülkede Alınan Önlemler
ABD'nin Orta Doğu'daki misyonlarından yapılan ortak açıklamada, İran'ın misilleme ihtimaline karşı tüm personelin ve vatandaşların teyakkuza geçmesi istendi. Uyarı kapsamındaki ülkeler arasında Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Kuveyt, Bahreyn, Katar, Umman, Irak, İsrail, Ürdün ve Türkiye yer alıyor. Bu ülkelerdeki ABD büyükelçilikleri, konsoloslukların normal hizmetlerine devam ettiğini ancak güvenlik önlemlerinin artırıldığını duyurdu. Ayrıca, Amerikan vatandaşlarına kalabalık ortamlardan kaçınmaları, toplu taşıma araçlarını kullanmamaları ve yerel yetkililerin talimatlarına uymaları yönünde tavsiyelerde bulunuldu.
Gerilimin Arka Planı
Son haftalarda İran ile ABD arasındaki söylemler sertleşirken, İran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini artırması ve ABD'nin bölgedeki askeri varlığını genişletmesi tansiyonu yükseltti. Geçtiğimiz ay İran'a bağlı grupların Irak ve Suriye'deki ABD üslerine saldırıları artmış, buna karşılık Washington yönetimi de İran Devrim Muhafızları'na yönelik yeni yaptırımlar açıklamıştı. Uzmanlar, bu gerilimin Orta Doğu'da geniş çaplı bir çatışmaya dönüşebileceği uyarısında bulunurken, ABD'nin vatandaşlarına yönelik bu uyarıları, diplomatik krizin ciddiyetini gözler önüne seriyor.
ABD vatandaşlarına yapılan çağrıda, acil durumlar için temsilciliklere kayıt olmaları ve iletişim bilgilerini güncel tutmaları hatırlatıldı. Ayrıca, seyahat sigortalarının ve tıbbi malzemelerin kontrol edilmesi, gerekli ilaçların stoklanması gibi pratik öneriler de sıralandı. Büyükelçiliklerin internet sitelerinde güncellenen güvenlik mesajlarında, bölgedeki protesto ve gösterilerin şiddete dönüşebileceği, bu nedenle gösteri alanlarından uzak durulması gerektiği vurgulandı.
Bölge ülkelerindeki hava sahalarının kapatılması ihtimaline karşı havayolu şirketlerinin uçuş programlarını değiştirebileceği belirtilerek, vatandaşların uçuşlarından önce mutlaka havayolu firmalarıyla iletişime geçmesi istendi. ABD Dışişleri Bakanlığı, seyahat uyarı sistemini dört kademeli 'Dünya Çapında Seyahat Uyarısı' kapsamında Orta Doğu'nun büyük bölümünde 'kısmi kısıtlama' seviyesine yükseltti.
Bu gelişmeler, küresel piyasalarda da dalgalanmalara neden oldu. Petrol fiyatları yükselirken, altın ve döviz kurlarında da artışlar yaşandı. Uluslararası ilişkiler uzmanları, ABD ve İran arasındaki krizin uzun vadeli bir çatışmaya dönüşmemesi için diplomasinin önemine dikkat çekiyor. Diğer yandan, Avrupa Birliği ve Birleşmiş Milletler'in de dahil olduğu arabuluculuk girişimleri sürüyor. Ancak taraflar arasındaki güvensizlik ve çıkar çatışmaları, kısa vadede çözümün zor olduğunu gösteriyor.
ABD vatandaşlarının yanı sıra, bölgedeki diğer ülke vatandaşlarının da tedirginlik yaşadığı bildiriliyor. Özellikle İsrail, Suudi Arabistan ve BAE'deki yabancı işçi ve şirketlerin, güvenlik risklerine karşı önlemlerini artırdığı belirtiliyor. Orta Doğu'daki kriz, küresel enerji arz güvenliğini tehdit ettiği için uluslararası toplumun odağında yer alıyor. Yaşananların önümüzdeki günlerde nasıl şekilleneceği merakla bekleniyor.
