ABD'de 30 yıl vadeli mortgage faizleri, iki aydan uzun bir sürenin ardından ilk kez geriledi. Freddie Mac'in açıkladığı verilere göre, faiz oranı geçen hafta yüzde 7,41'e düştü. Bu, faizlerin uzun süredir yüksek seyretmesinin ardından gelen ilk düşüş olarak kayda geçti. Ancak Mortgage Bankers Association (MBA) tarafından yayımlanan verilere göre, mortgage başvuruları aynı dönemde haftalık bazda yüzde 5,3 azaldı. Bu durum, faizlerdeki sınırlı gerilemenin konut talebini canlandırmaya yetmediğini gösteriyor.
Faiz Düşüşü Alıcıları Cesaretlendirmedi
Uzmanlar, mortgage faizlerindeki düşüşün piyasa üzerinde beklenen etkiyi yaratmadığını belirtiyor. Faiz oranlarının hâlâ yüksek seviyede olması, potansiyel ev alıcılarının finansman maliyetlerini yüksek bulmasına neden oluyor. Özellikle ilk kez ev alacaklar için aylık ödemelerin bütçelerini zorlaması, talebin zayıf kalmasında etkili. MBA verilerine göre, hem satın alma hem de yeniden finansman başvurularında düşüş yaşandı. Yeniden finansman başvuruları da faizlerin düşmesine rağmen artmadı; çünkü mevcut mortgage sahiplerinin büyük kısmı pandemi döneminde çok daha düşük faizlerle borçlanmıştı. Bu nedenle, mevcut faiz oranları yeniden finansman için cazip değil.
Konut Piyasası Üzerindeki Baskı Sürüyor
ABD konut piyasası, yüksek faiz oranları ve sınırlı arz nedeniyle zorlu bir dönemden geçiyor. Faizlerin yükselmesi, ev sahiplerinin ellerindeki konutları satmaktan kaçınmasına yol açarak arzı daraltıyor. Talep tarafında ise alıcılar yüksek fiyatlar ve finansman maliyetleriyle karşı karşıya. Son düşüşe rağmen faizlerin hâlâ yüzde 7'nin üzerinde olması, piyasadaki hareketliliği kısıtlıyor. Ekonomistler, faizlerin kalıcı olarak düşmesi için enflasyonla mücadelede ilerleme kaydedilmesi ve Fed'in para politikasında gevşemeye gitmesi gerektiğini vurguluyor. Ancak Fed'in yakın zamanda faiz indirimine gitmesi beklenmiyor; zira enflasyon hâlâ hedefin üzerinde seyrediyor.
Piyasa Beklentileri ve Gelecek Görünümü
Mortgage faizleri, büyük ölçüde 10 yıllık Hazine tahvili getirilerine bağlı olarak hareket ediyor. Son dönemde tahvil getirilerindeki dalgalanma, mortgage faizlerinde de iniş çıkışlara neden oluyor. Uzmanlar, faizlerin önümüzdeki aylarda dalgalı bir seyir izleyebileceğini, ancak belirgin bir düşüş trendi için Fed'in faiz indirimlerine başlamasının şart olduğunu belirtiyor. Konut piyasasının canlanması için sadece faizlerin düşmesi yeterli değil; aynı zamanda konut arzının artması ve fiyatların alıcıların erişebileceği seviyelere gelmesi gerekiyor. Mevcut koşullarda, mortgage başvurularındaki düşüş, piyasanın henüz bir toparlanma sinyali vermediğini gösteriyor. Önümüzdeki haftalarda açıklanacak yeni veriler, faiz indirimlerinin etkisini daha net ortaya koyacak.
