Türkiye'nin milli muharip uçağı KAAN'da kullanılacak F110 jet motorlarının satışına ilişkin ABD yönetiminin Kongre'ye yaptığı bildirim sürecinde kritik aşama tamamlandı. Kongre'nin 15 günlük inceleme süresinde satışın engellenmesine yönelik herhangi bir karar alınmadığı için süreç otomatik olarak onaylanmış sayıldı. Bu gelişme, Türkiye'nin yerli savaş uçağı programı açısından önemli bir kilometre taşı olarak değerlendiriliyor.
F110 motorları KAAN için hayati öneme sahip
General Electric tarafından üretilen F110-GE-129 motorları, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) tarafından geliştirilen KAAN savaş uçağının ilk prototiplerinde kullanılacak. İlk etapta iki adet motorun tedarik edilmesi planlanıyor. Motorların teslimatı, satış onayı sonrasında başlayacak. KAAN'ın motor alt sistemi, uçağın performansı için kritik bir bileşen. F110 motorları, F-16 savaş uçaklarında da kullanılan kanıtlanmış bir model.
ABD'nin bu satışı onaylaması, iki ülke arasındaki savunma sanayii iş birliğinin sürdüğünün bir göstergesi olarak yorumlanıyor. Geçmiş dönemde yaşanan S-400 krizi ve F-35 programından çıkarılma gibi gerginliklere rağmen, Türkiye'nin NATO müttefiki olarak kritik teknolojilere erişimi devam ediyor.
Süreç nasıl işledi?
ABD Dışişleri Bakanlığı, Türkiye'ye F110 motoru satışını Kongre'ye resmen bildirmişti. Ardından Kongre'nin 15 günlük inceleme süreci başladı. Bu süre zarfında Kongre üyeleri satışı engellemek için ortak bir karar tasarısı sunabilirdi ancak böyle bir adım atılmadı. Sürenin dolmasıyla satışa yeşil ışık yakılmış oldu.
Uzmanlar, Kongre'deki Türkiye karşıtı gruplara rağmen bu satışın engellenmemesini, KAAN projesinin ABD savunma sanayii şirketleri için de bir fırsat olarak görülmesine bağlıyor. Ayrıca, Türkiye'nin alternatif motor tedarikçileri arayışında olduğu biliniyor; bu durum ABD'yi satışı onaylamaya iten faktörlerden biri.
KAAN projesinin geleceği
Milli muharip uçak KAAN'ın ilk uçuşunu 2023 yılı sonunda gerçekleştirmesi planlanıyordu, ancak tedarik zinciri sorunları ve motor tedarikindeki belirsizlikler nedeniyle takvim 2025'e sarkmıştı. F110 motorlarının zamanında teslim edilmesi, uçağın test ve seri üretim sürecini hızlandıracak. Türkiye, KAAN ile 2030'lu yıllarda mevcut F-16 filosunu kademeli olarak değiştirmeyi hedefliyor.
Proje kapsamında, yerli motor çalışmaları da sürüyor. TRMotor firması tarafından geliştirilen milli motorun 2030 sonrasında KAAN'da kullanılması öngörülüyor. Bu nedenle F110 motorları, geçiş dönemi için kritik bir köprü görevi görecek.
Türkiye'nin savunma sanayiinde dışa bağımlılığı azaltma hedefi doğrultusunda, motor teknolojisinde yerli üretime geçilmesi stratejik bir öncelik. Ancak kısa vadede F110 gibi güvenilir motorların tedariki, projenin aksamadan ilerlemesi için hayati.
ABD Kongresi'ndeki bu olumlu gelişme, Türkiye-ABD ilişkilerinde savunma alanında yeni bir sayfa açılmasına vesile olabilir. Önümüzdeki dönemde benzer teknoloji transferi anlaşmalarının da gündeme gelmesi bekleniyor.
