ABD ile İran arasında İsviçre'nin ev sahipliğinde pazartesi günü gerçekleşen görüşmeler, iki ülke arasında 60 gün içinde nihai bir anlaşmaya ulaşılması yönünde umutları artırdı. Taraflar, müzakere masasına ekonomik yaptırımlar ile İran'ın nükleer programını getirirken, görüşmelerin olumlu geçtiği belirtildi. Müzakerelerde atılan adımlar, bölgedeki jeopolitik dengeleri ve küresel enerji piyasalarını yakından ilgilendiriyor.
Görüşmelerin detayları
İsviçre'nin diplomatik kanalları aracılığıyla düzenlenen toplantıya ABD heyetini Dışişleri Bakanı yardımcısı, İran heyetini ise Dışişleri Bakanı vekili başkanlık etti. Kaynaklar, tarafların karşılıklı taleplerini netleştirdiğini ve somut bir yol haritası üzerinde mutabakata vardığını aktardı. İran, uranyum zenginleştirme oranının düşürülmesi ve IAEA denetimlerine tam uyum taahhüdünde bulunurken, ABD de yaptırımların kademeli olarak kaldırılması ve İran'ın petrol ihracatına yeniden izin verilmesi konusunda esneklik sinyali verdi.
Ekonomik yansımalar
Görüşmelerden olumlu haber gelmesiyle birlikte ham petrol fiyatları haftalık bazda yüzde 3 geriledi. Uzmanlar, ABD-İran anlaşmasının küresel petrol arzını artırarak enerji fiyatlarındaki yükselişi dizginleyebileceğini belirtiyor. Özellikle Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkeler için anlaşma, cari açık ve enflasyon üzerinde olumlu etki yaratabilir. Ancak İran'ın piyasaya dönüşünün kademeli olması bekleniyor.
Bölgesel bağlam
ABD-İran anlaşması, Orta Doğu'da Suudi Arabistan, İsrail ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkeler tarafından dikkatle izleniyor. Anlaşma sağlanması halinde İran'ın bölgesel nüfuzunun artmasından endişe eden bu ülkeler, alternatif güvenlik mekanizmaları arayışına girebilir. Ayrıca anlaşma, Yemen ve Suriye gibi kriz bölgelerinde de yansımalara yol açabilir.
Taraflar, önümüzdeki 60 gün içinde detaylı müzakerelere devam etme ve nihai metni imzaya hazır hale getirme konusunda mutabık kaldı. Bir sonraki tur görüşmelerin iki hafta içinde Viyana'da yapılması planlanıyor.
